پژوهشكده تحقيقات اسلامى
72
مرورى بر زندگانى فرماندهان اسلام ( فارسى )
همين خاطر ، خود را به على ( ع ) رساند و پشت سر آن حضرت قرار گرفت . سعيد كه حركات دشمن را زير نظر داشت ، پيش از آنكه كوچكترين حادثهاى رخ دهد ، به عمرو حمله كرد و او را به هلاكت رساند و پس از آن شروع به رجزخوانى كرد . « 1 » همچنين در صفين ، معاويه چندين بار با سعيد و همدانيان درگير شد كه در تمامى دفعات پيروزى با سعيد بود . در يكى از حملات ، سعيد موفق شد به نزديكى چادر معاويه برسد و چون از صحنه نبرد برگشت ، امام در تقدير از آنها فرمود : اى جماعت همدان ! شما سپر و زره آهنين من هستيد . با بازوان پر توان شماست كه در جنگها پيروز مىشوم و تو اى سعيد چشم منى كه با آن مىنگرم و بازوى قدرتمند منى كه با آن مىجنگم . هميشه و همه وقت و در هر كارى بر شجاعت و دلاورى تو اعتماد مىكنم . همدانيان ! شما نيزهء من هستيد . « 2 » 3 . سعيد و حكميت : پس از آنكه حكميت به سود معاويه پايان يافت ، سعيد با موضعگيرى بجاى خود ، ماهيت آن دو حكم را افشا كرد و آنها را گمراه خواند . از جمله افرادى كه از سوى امام به عنوان شاهد حكميت تعيين شد سعيد بن قيس بود . « 3 » وقتى نيرنگ معاويه و عمروعاص در جريان حكميت اعلام شد ، امام براى نبرد با معاويه آماده گشت و از رؤساى قبيلهها خواست آمادگى خود را براى جنگ اعلام كنند . اولين كسى كه نداى آن حضرت را پاسخ گفت ، سعيد بود . « 4 » سعيد در عصر امام حسن ( ع ) پس از شهادت امام على ( ع ) و بيعت مردم با امام حسن ( ع ) ، سعيد مردم را در مسجد جمع كرد تا امام براى آنها دربارهء جهاد عليه معاويه سخنرانى كند . بعد از حركت سپاه ، امام به فرمانده سپاهش فرمود كه در مسائل نظامى با قيس بن سعد و سعيد مشورت كند و سعيد را به عنوان فرمانده سوّم لشكر منصوب كرد . و آن هنگام كه مردم گمراه قصد امام حسن ( ع ) را در مورد صلح دانستند و به آن حضرت حمله
--> ( 1 ) . اعيان الشيعه ، ج 7 ، ص 244 ( 2 ) . همان مدرك ، ص 244 ؛ وقعهء صفين ، ص 437 ( 3 ) . وقعهء صفين ، ص 547 و 506 و 511 ( 4 ) . اعيان الشيعه ، ج 7 ، ص 245 ؛ فصول المهمّه ، ابن صبّاغ ، ص 108 ؛ تاريخ طبرى ، ج 5 ، ص 79